Lumpektomi ve ışın tedavisi sonrası yağ transferi
Meme koruyucu ameliyat ve ışın tedavisinden sonra memede küçük çöküklükler, sertleşme veya iki taraf arasında fark gelişebilir. Bu değişiklikler zamanla belirginleşebilir ve günlük rahatlığınızı etkileyebilir. Yağ transferi, yani lipofilling, küçük şekil sorunlarını kendi yağınızla düzeltmek için düşünülebilen yöntemlerden biridir.
Yağ transferi nedir?
Yağ transferinde vücudun bir bölgesinden alınan yağ başka bir bölgeye verilir. Meme kanserinde tümörün çevresindeki dokuyla birlikte çıkarıldığı lumpektomiden sonra, küçük çöküklükleri ve hacim kaybını düzeltmek için kullanılabilir. İmplant yerleştirilmez veya büyük bir flep taşınmaz. Sonuç ve yağın tutması kişiye göre değişir.
Bu yazıdaki kullanım, ilk kanser ameliyatından sonra yapılan tamamlayıcı bir düzeltmedir. Genellikle yara iyileşmesi ve ışın tedavisi tamamlanır, dokudaki değişikliklerin oturması beklenir. Özgün kaynakta son tedaviden yaklaşık 6–12 ay sonrası örnek verilir. Kesin zaman, onkoloji ve cerrahi ekibinizle belirlenmelidir. Yağ transferinin başka kullanım biçimleri de vardır; hiçbir zaman ilk onarım olamaz demek doğru değildir.
İşlem nasıl yapılır?
Üç temel aşama bulunur:
Yağın alınması: Karın, uyluk veya bel yanlarından küçük girişlerle yağ alınır. Kanül denilen ince tüpler ve nazik vakum kullanılır. Amaç, taşınacak yağ hücrelerini mümkün olduğunca korumaktır.
Yağın hazırlanması: Yağ, sıvı ve istenmeyen parçalardan ayrılır. Yıkama, süzme veya başka hazırlama yöntemleri kullanılabilir. Hazırlama, tüm hücrelerin yeni yerde yaşayacağını garanti etmez.
Yağın verilmesi: Çöküklük olan bölgelere farklı katmanlarda küçük miktarlar verilir. Bu dağılım, yağ hücrelerinin çevre dokudan beslenebilmesine yardımcı olur. Amaç, şekli ve iki tarafın uyumunu geliştirmektir.
İşlem için meme başına yaklaşık bir saat örneği verilir; süre düzeltmeye göre değişir. Birçok hasta aynı gün eve dönebilir. Eve dönüşte ve sonraki günlerde uymanız gereken talimatları ekibinizden alın.
Küçük şekil sorunlarında olası yararlar
Kendi yağınız kullanıldığı için implant gibi yabancı bir ürün yerleştirilmez. Yağın bir bölümü mevcut dokuya katılır ve küçük hacim eksikliklerini doldurabilir. Yumuşaklık ve şekil iyileşebilir; tam simetri veya belirli bir görünüm garanti edilemez.
Işın tedavisi görmüş dokuda bazı kişiler yumuşama ve esneklik artışı fark eder. Yağ içindeki hücrelerin doku üzerindeki etkileri araştırılmaktadır. Bu, herkeste kan dolaşımının veya sertleşmenin düzeleceği ya da kök hücrelerin kanıtlanmış bir tedavi sunduğu anlamına gelmez. Beklenen yararı cerrahınızla somut olarak konuşun.
Yağın alındığı bölgenin şekli de değişir. Bazıları bunu yararlı bulur; ancak çöküklük veya düzensizlik de olabilir. Giriş yerleri genellikle küçüktür. İzler çoğu zaman sınırlı olsa da tamamen görünmez oldukları söylenemez.
İyileşme süreci
İlk günlerde hem memede hem yağ alınan yerde morarma, şişlik ve hassasiyet olabilir. Bunlar çoğu zaman 1–2 haftada azalır. Ağrı için önerilen ilaçları kullanın. Hafif işlere birkaç gün içinde, daha yoğun etkinliklere yaklaşık 2–3 haftada dönülebilir. Süre ve kısıtlamalar işlemin kapsamına göre değişir.
Yağın tamamı kalmaz. Özgün yazıda yaklaşık %40–70 tutma aralığı belirtilir. Geri kalan yağın bir bölümü aylar içinde emilir; şişlik de azaldığı için ilk hacim son hacimden büyük görünebilir. Bazen 3–6 ay arayla ek seanslar gerekir. Büyük şekil farklarında veya ışın tedavisi sonrası dokuda bu ihtiyaç artabilir.
Kimler için düşünülebilir?
Lumpektomi sonrası küçük veya orta büyüklükte çöküklüğü, hafif asimetrisi ya da üst kısımda hacim kaybı olan kişilerde değerlendirilebilir. Kanser tedavisinin planı, ışın tedavisinin bitişi ve dokunun iyileşmesi önemlidir. Kaynakta 6–12 aylık bekleme örneği bulunur. Karın, uyluk veya belde yeterli yağ bulunması da gerekir.
Çok az yağ dokusu varsa alınabilecek miktar sınırlı olabilir. Büyük hacim farkını tek seansta gidermek mümkün olmayabilir. Daha geniş eksikliklerde yakın çevreden doku taşıyan flepler veya yöntemlerin birlikte kullanılması görüşülebilir.
Yağ transferinden sonra kireçlenme veya yağ kistleri görüntülemede görülebilir. Bunlar çoğu zaman iyi huylu değişikliklerdir; ancak bazen ek inceleme gerekir. Mamografi veya başka tetkik öncesinde radyoloji ekibine yağ transferi yapıldığını söyleyin. Yeni bir kitleyi kendiniz yağ dokusuna bağlamayın.
Sık sorulan sorular
Işın tedavisinden sonra yağ transferi yapılabilir mi?
Bazı kişilerde yapılabilir ve küçük şekil sorunlarını ya da sertleşmiş dokuyu iyileştirmeye yardımcı olabilir. Kişisel risk ve kanser takibi değerlendirilmelidir. Dokunun oturması için çoğu planda beklenir; özgün kaynak yaklaşık 6–12 aydan söz eder. Zamanlamayı ve beklenen yararı kendi ekibiniz belirler.
Kaç seansa ihtiyacım olabilir?
Küçük bir çöküklükte tek seans fark yaratabilir. Yağın bir bölümü emildiğinden 3–6 ay arayla iki veya üç seans da gerekebilir. Özgün yazıdaki %40–70 tutma aralığı kişisel sonuç garantisi değildir. Plan, eksikliğin büyüklüğüne ve hedefinize göre yapılır.
Mamografi ve kanser takibi etkilenir mi?
Küçük kireçlenmeler veya yağ kistleri mamografide görülebilir. Radyologlar bunları değerlendirebilir, ancak gerektiğinde ek görüntüleme veya örnek alma yapılır. Önceki yağ transferlerini mutlaka bildirin ve önerilen kanser kontrollerini sürdürün.
Sonuç ne kadar kalıcıdır?
Kanlanıp yaşayan yağ hücreleri meme dokusunun bir parçası olabilir. Diğer yağ dokuları gibi kilo değişikliklerinden etkilenir. Şişlik azalıp yağın ne kadarının kaldığı belli olduğunda, çoğu zaman yaklaşık 3–6 ayda daha gerçekçi bir değerlendirme yapılabilir. Yaşlanma ve sonraki tedaviler de görünümü değiştirebilir.
Riskleri nelerdir?
Morarma, şişlik, ağrı, yağ alınan yerde şekil düzensizliği ve yağ nekrozu denilen sertleşmiş yağ alanları oluşabilir. Enfeksiyon gibi daha ciddi sorunlar da mümkündür. Önemli sınırlamalardan biri, yağın ne kadarının kalacağının önceden kesin bilinmemesidir. Bu nedenle ek düzeltme gerekebilir.
Özgün içerik: meme onarımı alanında çalışan plastik ve rekonstrüktif cerrah Dr. Mahyar Foumani. Breast Reconstruction Explained kitabına dayanır.
İlgili yazılar
Bu yazı genel bilgi içindir; kişisel tıbbi öneri değildir.
Bu yazı meme onarımını anlaşılır biçimde açıklar. Seçenekleri tanımanıza ve hekiminizle birlikte karar vermeye hazırlanmanıza yardımcı olmayı amaçlar. Kişisel tıbbi görüşün yerini tutmaz.
Herkesin durumu farklıdır. Size uygun yaklaşım; bedeninize, hastalığınıza, tedavinize ve isteklerinize bağlıdır. Kendi hekiminizin veya bakım ekibinizin önerilerini izleyin. Bir belirtiniz veya endişeniz varsa hekiminize ya da aile hekiminize ulaşın. Acil durumda bulunduğunuz yerdeki acil yardım numarasını arayın.
Sorularınızı hazırlayın
Okumaya devam edin
Özgün tıbbi içerik: Dr. Mahyar Foumani, Hollanda’da plastik ve rekonstrüktif cerrah.
Hollanda sağlık çalışanları kayıt numarası (BIG): 79913128001. A Klinieken’in hekim profilinde NVPC üyeliği ve EBOPRAS Fellow unvanı yer alır.
Türkçe metin, özgün tıbbi içerik esas alınarak yeniden yazılmıştır. Ayrıca bağımsız bir tıbbi inceleme yapılmamıştır. Özgün yazının inceleme tarihi, Türkçe metnin aynı tarihte incelendiği anlamına gelmez.
Yorumlar