Vergoeding Borstreconstructie in Nederland: Zorgverzekering, Eigen Risico en Regelgeving
Bijgewerkt op: 8 sep
"Krijg ik borstreconstructie vergoed?" Dat is een van de eerste vragen die ik krijg na de diagnose borstkanker. Het goede nieuws: een opbouw van de borst (reconstructie) na een borstamputatie wordt in Nederland volledig vergoed uit de basisverzekering. Voorwaarde is dat het medisch nodig is. Maar er zijn wel een paar dingen om te weten. Bijvoorbeeld over het eigen risico en over de aanvraag. In dit artikel leg ik rustig uit waar u recht op heeft, wat u zelf betaalt en hoe de aanvraag werkt.
Wordt een borstreconstructie vergoed door de zorgverzekering?
Ja. Een borstreconstructie na een borstamputatie vanwege borstkanker wordt volledig vergoed vanuit de basisverzekering. Dat geldt bij álle Nederlandse zorgverzekeraars, omdat het basispakket wettelijk is vastgelegd in de Zorgverzekeringswet. Het maakt dus niet uit bij welke verzekeraar u zit: de dekking voor uw reconstructie is overal hetzelfde.
De vergoeding geldt voor alle gangbare technieken:
Reconstructie met een implantaat (direct of via een weefselexpander)
DIEP-flap (met eigen buikweefsel)
Latissimus dorsi-flap (met rugweefsel)
LICAP- en AICAP-flap (perforatorflappen)
Lipofilling voor volumeherstel
Tepelreconstructie en areola-tatoeage
Ook een eerste hersteloperatie aan dezelfde borst — bijvoorbeeld bij kapselcontractuur of asymmetrie — valt onder de basisverzekering.
Het verplichte eigen risico — wat betekent dat voor u?
Een borstreconstructie wordt volledig vergoed. Maar u betaalt wel het verplichte eigen risico. Dat is een vast bedrag per jaar, voor iedereen vanaf 18 jaar. De eerste zorgkosten uit uw basisverzekering betaalt u dus zelf, tot dit jaarbedrag. Daarna betaalt de verzekeraar de rest. De overheid stelt het bedrag elk jaar opnieuw vast. Kijk voor het bedrag van dit jaar in uw polis of op de site van uw zorgverzekeraar.
Belangrijk om te weten: het eigen risico geldt per kalenderjaar. Vindt uw reconstructie in december plaats en uw vervolgoperatie in januari, dan betaalt u twee keer het eigen risico. Plan vervolgingrepen daarom waar mogelijk binnen hetzelfde kalenderjaar. Vaak heeft u uw eigen risico in dat jaar al volledig opgebouwd via uw kankerbehandeling (chemotherapie, bestraling, scans), waardoor de reconstructie binnen datzelfde jaar geen extra eigen bijdrage meer kost.
Heeft u vooraf toestemming nodig van de zorgverzekeraar?
Voor de eerste borstreconstructie na borstkanker heeft u géén toestemming vooraf nodig. Hetzelfde geldt voor een eerste hersteloperatie aan dezelfde borst. Dit is expliciet vastgelegd in de richtlijnen van alle grote Nederlandse zorgverzekeraars (waaronder Zilveren Kruis, CZ, VGZ, Menzis, FBTO en Nationale-Nederlanden).
In de volgende situaties is wél vooraf toestemming nodig:
Een tweede hersteloperatie aan dezelfde borst
Behandeling bij een niet-gecontracteerde zorgverlener
Een correctie-operatie aan de gezonde borst voor symmetrie (contralaterale ingreep)
De aanvraag wordt door uw plastisch chirurg ingediend, niet door u zelf. U hoeft geen formulieren in te vullen of foto's op te sturen.
Hoe werkt de aanvraag? De VECOZO-procedure
De aanvraag gaat sinds een paar jaar via VECOZO. Dat is een beveiligde digitale omgeving voor zorgverleners en zorgverzekeraars. Uw plastisch chirurg stuurt daarmee alle informatie (uw dossier, het behandelplan en soms foto's) veilig naar de medisch adviseur van uw verzekeraar.
Belangrijk: u hoeft als patiënt nooit zelf naaktfoto's op te sturen. De Tweede Kamer nam in 2024 een motie aan die dit verbiedt. De foto's worden in het ziekenhuis gemaakt, onder medische zorg, en via VECOZO veilig verstuurd. Alleen de medisch adviseurs van uw verzekeraar kunnen ze zien. En iedereen die ermee werkt heeft beroepsgeheim.
Stappen: van huisarts naar reconstructie
Verwijzing van de huisarts. Voor elke vergoeding uit de basisverzekering is een schriftelijke verwijzing van uw huisarts nodig. Bespreek tijdens dat gesprek uw klachten en uw wens tot reconstructie.
Consult plastisch chirurg. In het eerste gesprek bespreekt de chirurg welke technieken voor u geschikt zijn en stelt zij of hij een behandelplan op.
Toestemmingsaanvraag (indien nodig). Voor een eerste reconstructie is dat niet nodig. Voor een vervolgoperatie dient de chirurg de aanvraag in via VECOZO.
Beoordeling door medisch adviseur. De verzekeraar beoordeelt de aanvraag aan de hand van de richtlijnen van de Vereniging Artsen Volksgezondheid (VAV). U en uw chirurg krijgen binnen enkele weken bericht.
Operatie en herstel. Na goedkeuring wordt de operatie gepland. De declaratie loopt automatisch tussen ziekenhuis en verzekeraar; u ontvangt alleen het overzicht van uw eigen-risicoverbruik.
Gecontracteerde versus niet-gecontracteerde zorgverleners
Nederlandse zorgverzekeraars maken afspraken (contracten) met ziekenhuizen en zelfstandige klinieken (zbc's). Kiest u een zorgverlener mét contract? Dan wordt de behandeling zonder gedoe volledig vergoed. Kiest u er een zónder contract? Dan hangt de vergoeding af van uw soort polis:
Naturapolis: meestal wordt een deel van het marktconforme tarief vergoed; het restant betaalt u zelf.
Restitutiepolis: meestal volledige vergoeding, ongeacht waar u behandeld wordt.
Combinatiepolis: afhankelijk van de voorwaarden per behandeling.
Lees daarom altijd vooraf uw polisvoorwaarden. Voor een borstreconstructie is het extra belangrijk om een chirurg te kiezen met specifieke ervaring in deze ingrepen.
Uitwendige borstprothesen: ook vergoed
Kiest u (tijdelijk of blijvend) voor een uitwendige borstprothese in plaats van reconstructie, dan wordt ook die vergoed vanuit de basisverzekering. U heeft recht op periodieke vervanging. Na een borstamputatie krijgt u meestal eerst meteen een tijdelijke schuimprothese mee. Een silicone prothese volgt zodra uw litteken goed is genezen (doorgaans na zes tot acht weken).
Let op: prothese-bh's, zwemprothesen en plakstrips vallen niet onder het basispakket. Soms worden ze vergoed vanuit een aanvullend pakket — vraag dat na bij uw zorgverzekeraar.
Wat wordt NIET vergoed?
De volgende ingrepen worden niet vergoed vanuit de basisverzekering:
Cosmetische borstvergroting zonder medische indicatie.
Borstvergroting bij lichte asymmetrie zonder aangetoonde verminking.
Verwijderen van implantaten zonder medische noodzaak.
Tweede of latere hersteloperaties zonder goedkeuring van de medisch adviseur.
Behandelingen in het buitenland, tenzij u dit vooraf met uw verzekeraar heeft afgestemd.
Contralaterale symmetrie-operatie: belangrijk om te weten
Na een borstamputatie kan uw gezonde borst uit balans staan met de opgebouwde kant. Een correctie aan de gezonde borst (bijvoorbeeld een verkleining of een borstlift) wordt dan vergoed uit de basisverzekering. Voorwaarde is dat de medisch adviseur dit erkent als 'verminking'. Uw plastisch chirurg vraagt dat vooraf aan. Dit is een belangrijk recht waar veel mensen niet van weten.
Tips om vergoedingsproblemen te voorkomen
Vraag altijd een verwijzing van uw huisarts, ook voor controleafspraken.
Kies bij voorkeur een gecontracteerde zorgverlener, dat scheelt extra kosten.
Plan vervolgoperaties waar mogelijk binnen hetzelfde kalenderjaar om twee keer eigen risico te voorkomen.
Bewaar alle correspondentie van uw zorgverzekeraar en uw chirurg.
Bij een afwijzing: u heeft het recht om bezwaar aan te tekenen en zo nodig de Stichting Klachten en Geschillen Zorgverzekeringen (SKGZ) in te schakelen.
Veelgestelde vragen
Wordt een DIEP-flap reconstructie vergoed?
Ja, volledig. Een DIEP-flap reconstructie na een borstamputatie voor borstkanker valt onder de basisverzekering bij alle Nederlandse zorgverzekeraars. U betaalt alleen het eigen risico.
Kan ik ook kiezen voor een borstreconstructie in België of Duitsland?
Behandeling in het buitenland wordt in principe niet vergoed vanuit de basisverzekering, tenzij u vooraf schriftelijke toestemming heeft van uw zorgverzekeraar. Dat is alleen zinvol wanneer de zorg in Nederland niet beschikbaar is of bij uitzonderlijke medische indicaties. Nederland heeft veel gespecialiseerde centra voor borstreconstructie.
Hoe lang mag ik wachten met mijn reconstructie?
Er staat geen tijdslimiet op. Een uitgestelde borstreconstructie wordt ook jaren na de borstamputatie vergoed. Veel vrouwen kiezen pas voor reconstructie nadat chemotherapie en bestraling zijn afgerond, en soms zelfs pas jaren later. De basisverzekering dekt dat volledig.
Wat als mijn aanvraag wordt afgewezen?
Bij een afwijzing kunt u binnen zes weken bezwaar aantekenen bij uw zorgverzekeraar. Lost dat het niet op, dan kunt u de zaak voorleggen aan de Stichting Klachten en Geschillen Zorgverzekeringen (SKGZ). In veel gevallen ligt een afwijzing aan onvolledige documentatie en kan uw chirurg aanvullende informatie insturen.
Krijg ik lipofilling vergoed?
Ja, lipofilling als onderdeel van een borstreconstructie na kanker wordt vergoed. Dat geldt zowel voor kleine contourcorrecties als voor een volledige borstreconstructie met eigen vet (bijvoorbeeld bij kleinere borsten of na een borstsparende operatie). De behandeling vraagt vaak meerdere sessies, die allemaal onder de basisverzekering vallen.
Moet ik zelf foto's opsturen naar mijn zorgverzekeraar?
Nee. Sinds een aangenomen motie in de Tweede Kamer (2024) mag uw zorgverzekeraar dit niet meer van u vragen. De foto's worden door het ziekenhuis gemaakt en via VECOZO direct naar de medisch adviseur gestuurd, met volledige privacy-waarborgen.
Geschreven door Dr. Mahyar Foumani, plastisch en reconstructief chirurg gespecialiseerd in borstreconstructie. Gebaseerd op het boek 'Borstreconstructie Uitgelegd.'
Dit artikel is voorlichting, geen medisch advies
Dit artikel legt in gewone woorden uit hoe borstreconstructie werkt. Het is bedoeld om u te helpen begrijpen wat er mogelijk is, zodat u samen met uw arts een goede keuze kunt maken. Het vervangt geen persoonlijk medisch advies.
Elke situatie is anders. Wat voor u het beste is, hangt af van uw lichaam, uw ziekte, uw behandeling en uw eigen wensen. Volg daarom altijd het advies van uw eigen arts of behandelteam. Heeft u klachten of twijfelt u ergens over? Neem dan contact op met uw arts of huisarts. Bij spoed belt u het alarmnummer in uw land (in Nederland 112).
Opmerkingen