Symmetriserende Operaties: De Niet-Aangedane Borst in Balans Brengen
- Dr. Mahyar Foumani

- 5 mei
- 5 minuten om te lezen
Na een borstsparende operatie, een borstamputatie of een opbouw merken veel vrouwen dat hun andere borst niet meer in balans is met de behandelde kant. De gezonde borst kan groter, kleiner, hoger of lager lijken. Een operatie aan die andere borst (de niet-aangedane borst) is dan vaak de snelste weg naar een mooi, gelijk en natuurlijk resultaat.
In dit artikel leest u wat zo'n symmetrie-operatie inhoudt. U leest welke drie technieken er zijn, wanneer u het het best kunt laten doen en wat u tijdens het herstel kunt verwachten.
Wat is een symmetrie-operatie?
Een symmetrie-operatie is een ingreep aan uw gezonde borst. Het doel: die borst in grootte, vorm en plek laten passen bij de borst die eerder is behandeld of opgebouwd. Het hoort bij de borstreconstructie en is dus geen cosmetische ingreep. In veel landen wordt het gezien als deel van de kankerzorg.
Er zijn drie technieken, los of samen te gebruiken: een borstverkleining, een borstlift (mastopexie) en een borstvergroting met een implantaat. Welke techniek bij u past, hangt ervan af of uw gezonde borst groter, lager of kleiner is dan de opgebouwde kant.
De andere borst verkleinen
Dit is de meest gedane symmetrie-operatie.
De chirurg haalt te veel borstweefsel, vet en huid weg. Het weefsel dat overblijft, vormt hij om tot een kleinere, opgetilde borst. De tepel en de tepelhof komen hoger te liggen, zodat ze passen bij de behandelde kant. Meestal gebruikt de chirurg het zogeheten Wise-patroon (een snee in de vorm van een omgekeerde T of een anker). Daarmee kan hij zowel het volume als de vorm precies bijsturen.
Chirurgen streven meestal naar een verschil van ongeveer een halve cupmaat tussen de borsten. Veel vrouwen merken ook fijne bijeffecten: minder nek- en schouderpijn, kleding die beter zit, en geen losse prothese of opvulling meer nodig.
Borstlift (mastopexie)
Een borstlift past het best als beide borsten ongeveer evenveel volume hebben, maar uw gezonde borst lager hangt dan de opgebouwde borst. De chirurg haalt te veel huid weg, vormt het weefsel om en zet de tepel en tepelhof hoger. De grootte van de borst verandert daarbij bijna niet.
Er zijn verschillende lift-technieken. Van een kleine snee rond de tepelhof voor een lichte correctie tot een volledig Wise-patroon voor een grotere verplaatsing. De chirurg stemt de techniek zo goed mogelijk af op de plek van de opgebouwde borst.
De andere borst vergroten
Een borstvergroting (een implantaat in de gezonde borst) is een minder vaak gebruikte symmetrie-operatie. De chirurg doet dit als de opgebouwde borst gróter is dan uw gezonde borst, en die gezonde borst niet genoeg verkleind kan worden zonder het uiterlijk te verstoren. Of als u zelf grotere borsten wilt.
De chirurg kiest het implantaat zorgvuldig, zodat het past bij de grootte en het gevoel van een eventueel implantaat aan de opgebouwde kant. Hangt uw gezonde borst ook wat lager? Dan combineert de chirurg de vergroting soms met een lift in één operatie.
Wanneer is het beste moment?
Een symmetrie-operatie kan soms in dezelfde operatie als de eerste opbouw, vooral bij een dubbele opbouw. Vaker wordt hij later gedaan, als de opgebouwde borst zijn vaste vorm en plek heeft.
De meeste chirurgen raden aan om minstens drie tot zes maanden te wachten na de laatste stap van de opbouw. En minstens zes maanden na het einde van de bestraling. Bestraald weefsel blijft nog een tot twee jaar veranderen. Te vroeg opereren aan de andere borst kan later opnieuw een verschil geven.
Het herstel en wat u kunt verwachten
De operatie gebeurt meestal onder algehele narcose en duurt ongeveer een tot twee uur. De meeste vrouwen gaan dezelfde dag of na één nacht naar huis. De eerste pijn is goed te verlichten met pijnstilling. Bureauwerk kan meestal weer na twee tot drie weken. Zwaar tillen en intensief sporten worden ongeveer zes weken afgeraden.
Het eindresultaat wordt in de eerste maanden steeds mooier. De zwelling trekt weg, de littekens rijpen en het weefsel vindt zijn vaste plek. Littekens vervagen meestal flink in het eerste jaar, vooral met goede bescherming tegen de zon en goede wondzorg.
Aandachtspunten en risico's
Een operatie aan een gezonde borst vraagt een goede afweging. Belangrijke punten om met uw chirurg te bespreken:
Een blijvende verandering van een borst die nog niet geopereerd was, met nieuwe littekens.
Soms een ander gevoel in de tepel en de borst, tijdelijk of blijvend.
Minder goed kunnen borstvoeden na een verkleining of een grote lift.
Een kleine kans (ongeveer 3 tot 5 procent bij grotere verkleiningen) dat de tepel of tepelhof deels of helemaal verloren gaat.
De verkleinde, niet-bestraalde borst kan in de loop van de jaren meer zakken dan de stuggere bestraalde borst.
Wanneer bent u een geschikte kandidaat?
Een symmetrie-operatie aan de gezonde borst is meestal een goede optie als:
Er een duidelijk zichtbaar verschil is tussen de borsten na de behandeling.
Uw opgebouwde of behandelde borst zijn vaste vorm heeft.
De gevolgen van de bestraling tot rust zijn gekomen (minstens zes maanden na de laatste bestraling).
Uw gezondheid een extra operatie toelaat.
U klaar bent voor een blijvende verandering aan uw gezonde borst.
Veelgestelde vragen
Wordt een symmetrie-operatie vergoed door de zorgverzekering?
In Nederland en de meeste EU-landen hoort een operatie aan de andere borst, om de symmetrie te herstellen na borstkanker, bij de kankerzorg. Meestal wordt die dan vergoed uit de basisverzekering. De regels verschillen per zorgverzekeraar en vaak is er vooraf toestemming nodig. Vraag de dekking en de voorwaarden altijd na vóór de operatie.
Hoe lang moet ik wachten na mijn opbouw of borstsparende operatie?
De meeste chirurgen raden aan om drie tot zes maanden te wachten na de laatste stap van de opbouw. En minstens zes maanden na de bestraling. Dan heeft de behandelde kant zijn vaste vorm. Zo kan de symmetrie-operatie daar precies op worden afgestemd.
Verlies ik gevoel in mijn tepel?
Een ander gevoel in de tepel en de borst komt vaak voor na een verkleining of een grotere lift. Bij de meeste vrouwen komt binnen zes tot twaalf maanden weer gevoel terug, al kan er wat verandering blijven. Moderne technieken proberen de belangrijkste zenuwen naar de tepel zoveel mogelijk te sparen.
Hoe zichtbaar zijn de littekens?
Een symmetrie-operatie geeft nieuwe littekens op een borst die eerder niet geopereerd was. De chirurg legt ze op slimme plekken: rond de tepelhof, recht naar de plooi onder de borst, en bij een Wise-patroon ook in die plooi zelf. Ze vervagen flink in het eerste jaar en worden met de tijd veel minder zichtbaar. Helemaal weg gaan ze nooit.
Kan ik jaren na mijn opbouw nog een symmetrie-operatie krijgen?
Ja. Een symmetrie-operatie kan jaren na de kankerbehandeling of de opbouw nog. Veel vrouwen leven eerst een tijd met hun opgebouwde borst en kiezen pas daarna voor een gerichte verbetering.
Geschreven door Dr. Mahyar Foumani, plastisch en reconstructief chirurg gespecialiseerd in borstreconstructie. Gebaseerd op het boek "Borstreconstructie Uitgelegd".

Opmerkingen